Skoda rozwija się dzięki globalizacji

Skody powstają obecnie poza Czechami aż w sześciu krajach: w Chinach, Indiach, Bośni i Hercegowinie, Rosji, Kazachstanie oraz na Słowacji. Koncern zamierza w tym roku zwiększyć produkcję w zagranicznych zakładach o 110%, do poziomu 130 tys. samochodów rocznie.
Zdecydowana większość aut Skoda zjeżdża z taśm produkcyjnych i montażowych w Mlada Boleslav, Kvasinach i Vrchlabi. Jednak w 2007 roku za granicą Czech powstało aż 63 tys. samochodów Skoda Auto (niemal 1/10 rocznej sprzedaży, a w tym roku liczba ta ma się podwoić). Spółka uruchamiała produkcję zagraniczną sukcesywnie - w Bośni i Hercegowinie (od 1998), w Indiach (od 2001), na Ukrainie (od 2002), w Kazachstanie (od 2005), Rosji i Chinach (w 2007) oraz na Słowacji (w 2008).

Firma nie ukrywa, że planuje zwiększać udziały w rynku motoryzacyjnym przy wykorzystaniu możliwości, jakie daje globalizacja produkcji, dzięki niej bowiem koncern skutecznie rozwija swą ekspansję eksportową.

W marcu 2006 roku Skoda Auto rozpoczęła budowę struktur sprzedaży i serwisu w Chinach, by rok później uruchomić tam uroczyście pierwszy punkt dealerski, spełniający wszystkie standardy marki. W sumie w zeszłym roku na chińskim rynku pojawiło się 27 tys. egzemplarzy Octavii drugiej generacji, Fabia trafi na niego w 2008, a Superb w 2009 roku.

W rosyjskiej Kałudze firma uruchomiła montaż Octavii Tour, Octavii i Fabii w fabryce Grupy Volkswagen, która pod koniec 2007 roku rozpoczęła działalność z docelowym poziomem produkcji 150 tys. samochodów rocznie. Od 2009 roku w tym zakładzie powyższe modele mają powstawać w całości.

W hinduskiej fabryce Skody w Aurangabadzie trwa montaż Octavii, Octavii Tour, Superba i Fabii. W tym roku z ich linii montażowych ma zjechać 25 tys. skód. Jednocześnie nakładem 580 milionów EUR koncern tworzy linię montażową dla Fabii w drugim z hinduskich zakładów w Puna, która ma ruszyć w przyszłym roku.

Części samochodowe przewożone są z Centrum Logistycznego CKD/SKD w Czechach do zagranicznego zakładu montażowego przy użyciu ciężkiego transportu samochodowego, transportu kolejowego oraz za pomocą statków kontenerowych.

Ukraiński zakład Skody w Solomonowie ma w tym roku opuścić 36 tys. samochodów wszystkich modeli z gamy Skody. Na bośniacki rynek trafia rocznie ponad 2 tys. samochodów z fabryki w Sarajewie, w której także powstają wszystkie modele Skody. Zakłady w kazachskim Ust-Kamiennogorsku w tym roku opuści z kolei 3 tys. samochodów (Octavia, Octavia Tour i Superb).

O otwieraniu montowni Skoda Auto za granicą decyduje głównie system opłat celnych, ale firma uwzględnia także specyfikę danego kraju - oczekiwania klientów, standardy jakości, różnice kulturowe.

„Naszym celem jest osiągnięcie radykalnego obniżenia opłat celnych w przypadku samochodów montowanych, lub w całości produkowanych w danym kraju. Na mocy umów i taryf opłat celnych, które są różne w każdym kraju, koniecznie trzeba spełniać również inne wymagania, aby uzyskać ich obniżenie - tłumaczy Lubomir Antos, Dyrektor Działu Projektów Zagranicznych Skoda Auto. „Na przykład w Rosji należy spełnić warunek, według którego 30% części lub komponentów musi pochodzić od miejscowych dostawców”.

Produkty, które powstały przy użyciu zasobów i siły roboczej danego kraju, traktowane są często priorytetowo. Niektóre kraje nakładają wysokie opłaty celne na towary importowane (m.in. samochody) stanowiące często od kilkunastu do kilkudziesięciu procent ceny pojazdu. Poza opłatami celnymi oraz potencjałem lokalnego rynku, przy tworzeniu zagranicznego centrum produkcyjnego Skoda Auto bierze pod uwagę koszty transportu części do montażu oraz kurs wymiany walut.

Do zagranicznych montowni zestawy montażowe wędrują z Centrum Logistycznego CKD w Mlada Boleslav, zaprojektowane z myślą o kompleksowym przygotowaniu, pakowaniu i wysyłce na różnych etapach montażu. Poszczególne komponenty i moduły montażowe przeznaczone do transportu za granicę są przygotowywane także w Kvasinach i Vrchlabi.

Część samochodów montowanych za granicą - na Ukrainie, w Bośni i Hercegowinie, Kazachstanie i Rosji, powstaje z zestawów montażowych typu SKD (tzw. półmontaż). Składają się one z wykończonej karoserii, bloku napędowego (silnika, skrzyni biegów i osi przedniej), osi tylnej i innych części podwozia (kół, zbiornika paliwa, systemu odprowadzania spalin, itd.). W montowni pojazd jest składany w całość, poddawany dokładnym próbom i testom przy użyciu tej samej metody i w tych samych warunkach, co w Republice Czeskiej.

Dla wszystkich modeli w Aurangabad w Indiach, a dla samochodu Octavia Tour i Octavia Combi w fabryce Eurocar na Ukrainie, Skoda Auto stosuje system MKD, czyli tzw. częściowy montaż. Na tym etapie karoseria jest niepomalowana i niewykończona, a około 1300-1700 innych części jest w różnym stadium montowania. Składanie pojazdu w całość ma miejsce na standardowej taśmie produkcyjnej, metodą porównywalną z tradycyjnym procesem montażowym w fabryce macierzystej.

Największym stopniem demontażu charakteryzują się zestawy montażowe typu CKD (całkowity demontaż), z których powstają modele Octavia i Fabia w Rosji, Fabia w Indiach oraz Octavia Tour na Ukrainie. Tutaj części nadwozia i inne poszczególne komponenty, które nie zostały zmontowane, dostarczane są z zakładu produkcyjnego. Zakład montażowy zajmuje się wówczas spawaniem i malowaniem karoserii, montażem bloku napędowego i innych części, a także całościowym wykończeniem pojazdu na standardowej taśmie produkcyjnej.

Jeszcze inną metodę stosuje się dla Octavii produkowanych w Chinach, gdzie montaż od 2007 roku prowadzi fabryka Grupy Volkswagen w Szanghaju zgodnie z warunkami produkcji licencjonowanej. Wszystkie części, włączając w to bloki napędowe dostarczane z innych zakładów Grupy VW w Chinach, pochodzą bezpośrednio od dostawców chińskich.

Firma posiada bogate doświadczenie w dostawach pojazdów przed montażem. W latach dwudziestych i trzydziestych poprzedniego stulecia z Mlada Boleslav samochody w tej formie eksportowano m.in. do Anglii, Australii i Rosji, a w latach 60-tych i 70-tych do Nowej Zelandii, Pakistanu i Turcji.

Po przemianach politycznych na początku lat 90-tych ubiegłego wieku firma rozpoczęła od 1994 roku dostawy pojazdów przed montażem - wraz z dostarczeniem pierwszego tysiąca karoserii i podwozi Favorit - do zakładu w Poznaniu w Polsce. W latach 1995-2002 wyeksportowano do Polski bez montażu około 220 tys. sztuk modelu Felicia, Fabia oraz Octavia.